Afstudeerscriptie "Variatie door differentiatie?"
Inleiding
Bijlmermeer en Vernieuwing
Cases
Conclusies
Complete scriptie: variatiedifferentiatie.pdf
(1,9mb)
Bijlagen: bijlagen.pdf
(230kb)
Juni 2002 ben ik afgestudeerd aan de TU Delft, studierichting Bouwkunde, afstudeerrichting
Volkshuisvesting. Mijn afstudeerproject betrof een onderzoek naar de gevolgen van herdifferentiatie
bij de herstructurering van de Bijlmermeer op bewonerskenmerken.
Hieronder en op de volgende pagina' s staat een samenvatting van het afstudeeronderzoek. De
complete scriptie en de bijlagen zijn hiernaast te downloaden.
Herdifferentiatie
Met het begrip herdifferentiatie wordt bedoeld het wijzigen van de samenstelling van
woningen in een wijk. Uit diverse nota’s, rapporten, Kamerstukken, discussies en concrete plannen kunnen
we opmaken dat herdifferentiatie een belangrijke plaats inneemt binnen het herstructureringsbeleid.
Uit het rapport “Grotestedenbeleid” (Algemene Rekenkamer
2001) blijkt dat het niet eenvoudig is het beoogde resultaat van herdifferentiatie
vast te leggen en nog minder eenvoudig is te controleren. Buys (1997) heeft herdifferentiatie
naar drie benaderingen ingedeeld: sociaal-economisch, sociaal-cultureel
en ruimtelijk-economisch.
De ruimtelijk-economische doelstellingen domineren in veel aanvragen voor herstructurering.
Sociaal-culturele en sociaal-economische problemen worden wel als
“harde” indicatoren genoemd, maar ingrepen op dit gebied worden nauwelijks voorgesteld
of genomen.
Volgens onderzoeken van Buys (1997) en Kleinhans e.a. (2000) heeft herdifferentiatie
lang niet altijd direct het sociale effect voor een buurt als wordt verwacht. Positieve
kanten zitten volgens veel onderzoekers wel bij met name de doorstroommogelijkheden
binnen een wijk die herdifferentiatie mogelijk maakt.
De ene homogeniteit is de andere niet. Sociaal-economische homogeniteit wordt
vooral als probleem gezien, terwijl sociaal-culturele homogeniteit juist als positief
goed wordt beschouwd. Volgens Kleinhans e.a. (2000) is het hoogst onwaarschijnlijk
dat woningherdifferentiatie een bijdrage levert aan de bestrijding van kansarmoede
(sociaal-economisch). Toch zijn er volgens Hooimeier en Buys (2000) ook
positieve effecten: differentiatie van de woningvoorraad kan mensen behouden voor
de buurt. Wel zegt Buys (1997) dat er aanzienlijke verschillen te constateren zijn
wat betreft herkomst kopers en betrokkenheid op de buurt.
Woningherdifferentiatie kan op verschillende manieren worden toegepast, zoals
door sloop, nieuwbouw, verkoop van huurwoningen of renovatie. Om de effecten op
bewonerskenmerken door herdifferentiatie te onderzoeken zijn een drietal cases
binnen één wijk, de Bijlmermeer, gekozen. Op deze manier werden zo veel mogelijk
invloeden door contextverschillen vermeden. In de cases zijn verschillende methoden
van herdifferentiatie onderzocht en onderling vergeleken.
verder: Bijlmermeer en Vernieuwing
